Benchmark Architecten 2025: Prestatiestatistieken

Terug naar de kennisbank voor Architecten

Benchmark Architecten 2025: Prestatiestatistieken

Architectenbureaus werken dagelijks aan uitdagende ontwerpen, strakke deadlines en projecten met veel betrokken partijen. Tegelijkertijd blijft het een uitdaging om voldoende rendement uit projecten te halen en beschikbare capaciteit optimaal in te zetten. Daarom is inzicht in prestatiestatistieken belangrijker dan ooit. In deze blog ontdek je hoe de architectenbranche scoort op belangrijke kengetallen zoals productiviteit, declarabiliteit, marges en omzet per FTE. Vergelijk de resultaten met die van je eigen bureau en ontdek waar nog ruimte zit voor verbetering.

Introductie

Voor het Benchmark Rapport 2025 zijn 132 Nederlandse architectenbureaus onderzocht in de periode van juli 2024 tot en met februari 2025. Het onderzoek brengt belangrijke ontwikkelingen binnen de architectenbranche in kaart, waaronder projectbeheersing, productiviteit, declarabiliteit, financiële kengetallen, digitalisering, AI en de financiële prestaties van bureaus.

In deze blog lichten we het hoofdstuk ‘Prestatiestatistieken’ uit. Een kijkje achter de schermen van succesvolle architectenbureaus en de manier waarop zij hun projecten en capaciteit organiseren. Hoe presteren bureaus op het gebied van productiviteit en declarabiliteit? Hoe verhouden projectresultaten zich tot de begrote uren en kosten? En welke verschillen zien we binnen de branche? In deze blog ontdek je de belangrijkste inzichten uit het onderzoek.

Realisatie versus begroting

In de grafiek hiernaast zie je de gemiddelde verhouding tussen gerealiseerde projectkosten en de oorspronkelijke projectbegroting. Bijvoorbeeld: het rode segment (100–120%) laat zien dat de uiteindelijke projectkosten na afronding hoger uitvallen dan vooraf was begroot.

Voor architectenbureaus betekent dit dat projecten meer uren, capaciteit of middelen hebben gevraagd dan oorspronkelijk gepland. Uit het onderzoek blijkt dat 22 respondenten regelmatig te maken hebben met budgetoverschrijdingen binnen projecten.

Productiviteit & declarabiliteit

Productiviteit en declarabiliteit zijn twee belangrijke kengetallen binnen architectenbureaus die inzicht geven in de inzet van capaciteit en het rendement van projecten.

Productiviteit

Productiviteit is het percentage van de contractuele uren dat wordt besteed aan externe projecten, exclusief verlof, ziekte en feestdagen. Het geeft inzicht in hoe efficiënt beschikbare tijd wordt ingezet. In de grafiek zie je dat de gemiddelde productiviteit binnen de architectenbranche afgelopen jaar 78,4% bedroeg. Gemiddeld streven de respondenten naar een productiviteit van 83,7%.

Declarabiliteit

Declarabiliteit is het percentage van de productieve uren dat daadwerkelijk wordt doorbelast aan opdrachtgevers. De tweede grafiek laat zien dat de gemiddelde declarabiliteit binnen de architectenbranche uitkomt op 75,2%.

Kostprijs, marge en verkooptarief

In de grafiek hiernaast zie je dat de gemiddelde kostprijs binnen de architectenbranche €74 per medewerker per uur bedraagt. Het gemiddelde verkooptarief ligt op €100 per uur. Daarmee realiseren architectenbureaus gemiddeld een brutomarge van 26,1%. In de onderste grafiek zie je hoe verkooptarieven verdeeld zijn binnen de branche. Een groot deel van de architecten zit dus ver boven gemiddeld!

Voor architectenbureaus wordt de kostprijs grotendeels bepaald door personeelskosten. In 2024 lag het modale inkomen in Nederland op €3.667 bruto per maand. Binnen de architectenbranche ligt dit hoger, met een gemiddeld bruto maandsalaris van €3.782.

Omzet per FTE & omzetontwikkeling

Omzet per FTE is een belangrijke KPI voor architectenbureaus om inzicht te krijgen in efficiëntie, rendement en de bijdrage van medewerkers aan de totale omzet. De berekening is eenvoudig: de totale gefactureerde jaaromzet (inclusief inkoopkosten) gedeeld door het aantal FTE. In de grafiek zie je de verdeling binnen de architectenbranche. De gemiddelde omzet per FTE bedraagt €111.319.

Rekenvoorbeeld – Omzet per FTE

Stel dat jouw architectenbureau afgelopen jaar €2.000.000 omzet heeft gefactureerd (inclusief inkoopkosten) en beschikt over 16 FTE. Dan ziet de berekening er als volgt uit:

Omzet per FTE = €2.000.000 / 16 = €125.000

Medewerkers

De arbeidsmarkt lijkt binnen de architectenbranche voorzichtig te stabiliseren, wat ook zichtbaar is in de grafiek. Bij de meerderheid van de respondenten (64%) is het aantal medewerkers het afgelopen jaar nagenoeg gelijk gebleven. Daarnaast geeft 20% van de architectenbureaus aan te zijn gegroeid, terwijl 16% juist een afname van het personeelsbestand rapporteert. Daarbij merken veel respondenten op dat het vinden van gekwalificeerde medewerkers nog altijd een uitdaging blijft.

De tarieven binnen de branche zijn begin 2025 gemiddeld met 3,0% gestegen ten opzichte van een jaar eerder. Tegelijkertijd zijn de loonkosten met gemiddeld 4,2% toegenomen. Hierdoor staat de winstgevendheid onder lichte druk, omdat de kosten sneller stijgen dan de tarieven. Opvallend is dat beide percentages onder het landelijke gemiddelde liggen, dat respectievelijk 4,0% en 5,6% bedraagt.

Samenvattend

Dit hoofdstuk laat zien hoe architectenbureaus presteren op het gebied van productiviteit, declarabiliteit en omzet. Maar cijfers alleen vertellen niet het hele verhaal. Voor duurzame groei is het belangrijk om verder te kijken dan de resultaten van vandaag en te investeren in de toekomst van je bureau.

Een belangrijke stap daarin is digitalisering. Hoe je daarmee meer grip krijgt op projecten, capaciteit en rendement, lees je in de volgende blog.

Terug naar de kennisbank voor Architecten